Roldan: Kinsay nahadlok sa tsokolate?

Emmanuel C. Roldan

BUHONG ang Davao Region sa cacao nga maoy tinubdan sa tsokolate. Gani mga 70 porsiyento sa cacao sa nasud nagagikan dinhi. Busa usa ang cacao sa mga value crops nga gitutokan sa Department of Agriculture ug sa pribadong grupo.

Nagtabang ang Cacao Industry Development Association in Mindanao Inc. (Cidami), Oikocredit, WeAssist Consultancy, ACDI-VOCA, Landbank, World Bank, ug uban pa.

Sulod sa duha ka tuig, gilusad sa Oikocredit, usa ka social investor ang "capacity-building program" alang sa unom nila ka cooperative partners sa rehiyon sama sa Subasta Integrated Farmers Multipurpose Coop (SIFMPC), Biao Agrarian Reform Beneficiaries Coop (Barbco), Salaysay Upland Farmers' Association (Sufa), Rehoboth Agriculture Coop (Raco), Federation of Coops (Fedco), ug ang Mati Davao Oriental Upland Multipurpose Coop (Madoumpco).

Sumala sa datos, moabot ang panahon nga motaas pa ang demand sa cocoa sa kalibutan kay sa supply ug mag-inilugay na unya ang mga tawo pagpalit og tsokolate. Apan dili tanan gusto ug tsokolate tungod kay gawas nga mahal, makapataas daw sa sugar, alta presyon, ug makapatambok.

Sa pagkatinuod, ang asukar, gatas ug preserbatibo nga gisagol sa cocoa ang makapasakit. Basi sa bag-ong pagtuon nila ni Valentina Socci ug Michele Ferrara sa University of L'Aquila nga ang pagkaon og cocoa "flavanols", usa ka antioxidant nga makita sa liso sa cacao, makapalantip sa memorya ug abilidad sa tawo sa pag-ila o "cognitive function".

Sa dugay nga pagkaon, makatabang kini sa pagprotekta sa pag-ubos sa memorya samtang nagkatiguwang ang tawo nga mosangko sa pagkamalimtanon ug ango-angohon o ulinyanin, sa Tagalog.

Gipublikar ang maong pagtuon sa Frontiers in Nutrition nga ang pagkaon og flavanols makakusog sa dagayday sa dugo sa utok nga makapalagsik sa memorya ug konsentrasyon ug pagproseso sa "visual imagery". Matud pa sa mga authors nga makatabang ang flavanols sa pagmentinar sa "cardiovascular health" nga maapektohan sa pag-edad sa tawo.

Maayo kini sa atong mga senior citizens nga nakalimot na sa pangalan sa ilang mga anak ug apo ug talagsa na lang mamilok.

Hasta sab sa mga nagtrabaho sa gabii, ilabi na sa mga babaye, makabenepisyo sa pag-inom og cocoa kay hulipan niini ang negatibong epekto sa kulang nga pagkatulog. Apan unsang klaseng tsokolate ang maayo kan-on?

Ingon pa sa pagtuon nga mas daghan og flavanols ang "dark chocolate" nga buot ipasabot, ang atong ordinaryo ug purong tableya sa atong sikwati ug gisagol sa sampuradong malagkit ang da best!

Duna koy bisita kaniadto nga Swiss National nga nagsubay sa ilang proyektong eskuwelahan sa bukid. Human sa usa ka semana sa bukid, nahurot ang iyang dalang lamiang tsokolate sa Switzerland.

Nag-alingasa na siya kay mao daw kadto ang nagpataas sa iyang enerhiya.

Naa pod diay tawo nga adik sa tsokolate?

Kay layo man sa dakbayan, gihatagan nako siya og tableya nga produkto sa usa ka coop. Dali kini niyang gihabhab nga daw sitsaron.

Ug takulahaw lang nisiga ang iyang mata ug nangutana kung asa daw nako kini napalit? Gitudlo nako ang gamay'ng sari-sari store ug iyang gipalit ang tanang tableya.

Matud pa niya, kini ang pinakalami nga tsokolate nga akong nakaon!